Wanneer begin ik met heronderhandelen over een contract dat afloopt?

Beginnen ruim voor de opzegtermijn, niet erna

Heronderhandelen begint op het moment dat je nog een echt alternatief hebt: opzeggen én weglopen. Dat betekent dat je moet terugrekenen vanaf de opzegtermijn, niet vanaf de einddatum. Ligt de opzegtermijn op drie maanden voor het einde, dan is het gesprek met de leverancier dat je eigenlijk al vier tot zes maanden vóór het einde voert het gesprek dat nog invloed heeft. Wacht je tot de opzegtermijn is verstreken, dan loopt het contract automatisch door onder de oude voorwaarden en heb je geen onderhandelingspositie meer — de tegenpartij weet dat je vastzit.

Bij stilzwijgende verlenging is dit scherper dan bij een contract dat gewoon afloopt. Je onderhandelt dan niet alleen over de inhoud, maar tegen een deadline die je zelf moet bewaken: mis je die, dan verlengt het contract en begint de klok gewoon opnieuw. Dat is precies waarom het bijhouden van verlengdata los staat van de vraag of je wílt heronderhandelen — zonder dat overzicht kom je nooit op tijd aan tafel. Voor wie meerdere contracten tegelijk in de gaten houdt, ligt het voor de hand dat te koppelen aan een jaarlijkse contractcheck, zodat heronderhandelen een vast moment krijgt in plaats van een ad-hoc actie na een gemiste termijn.

Waar de opzegtermijn en de voorwaarden vandaan komen

De opzegtermijn en de regels over stilzwijgende verlenging staan niet in de wet zelf voor elk type contract; ze staan meestal in de overeenkomst of in de algemene voorwaarden die erop van toepassing zijn. Boek 6, afdeling 6.5.3 van het Burgerlijk Wetboek regelt wanneer die algemene voorwaarden geldig zijn en wanneer een beding — zoals een automatische verlenging of een lange opzegtermijn — vernietigbaar kan zijn omdat het onredelijk bezwarend is. Gaat het om een overeenkomst van opdracht of om huur van bedrijfsruimte, dan gelden daarnaast de regels uit Boek 7 van het Burgerlijk Wetboek, die op onderdelen afwijken van wat partijen vrij mogen afspreken. Bij huur van bedrijfsruimte gelden bovendien eigen opzegregels, die apart de moeite waard zijn om te checken voordat je een heronderhandeling start.